3821

Programma buitengebied gemeente Heerenveen

De gemeente Heerenveen stelt een programma op voor het buitengebied. Daarin werkt zij de ambities van de omgevingsvisie uit. Het programma stelt kaders, vooral voor landbouw, natuurbescherming, plattelandseconomie en energietransitie. Bescherming van landschap en klimaatbestendigheid van het gebied zijn randvoorwaarden. Voordat het college besluit over het programma zijn de milieueffecten onderzocht in een milieueffectrapport. 

Hoofdpunten uit het advies

Toetsingsadvies
Het milieueffectrapport vergelijkt de effecten van vier alternatieven voor de ontwikkeling van het buitengebied. Verschillende functies in het buitengebied kunnen met elkaar conflicteren. Zo heeft het landbouwalternatief grote gevolgen voor natuur, klimaat en bodem. Omdat het programma nog weinig concrete doelen en keuzes bevat zijn de werkelijke effecten van het programma nog onzeker. Het buitengebied van Heerenveen kent grote uitdagingen op het gebied van water, bodem, natuur en de kwaliteit van de leefomgeving. Het rapport laat nog onvoldoende zien hoe de verschillende uitdagingen met elkaar samenhangen. Inzicht in de belangrijkste oorzaak-gevolgrelaties is van belang voor het beoordelen van de huidige situatie én van de alternatieven. Zonder dit inzicht is niet goed te bepalen welke maatregelen in het buitengebied nodig zijn om de problemen op te lossen. De Commissie beveelt aan om het rapport aan te vullen voordat over het programma wordt besloten. De aanvullende informatie kan ook een belangrijke rol spelen bij vervolgbesluiten, over de herziening van de omgevingsvisie en over het omgevingsplan. 

Advies reikwijdte en detailniveau
In het rapport wil de gemeente alternatieven onderzoeken om een beeld te krijgen wat de effecten zijn als maximaal wordt ingezet op ontwikkeling van duurzame landbouw, of versterken van de natuur, of verbreding van de economie (wonen, recreatie, bedrijven) of op de energietransitie. Het buitengebied kent ook grote uitdagingen, zoals klimaatverandering en veenoxidatie, waardoor water, bodem, natuur en landschap onder druk staan. De Commissie adviseert een stapsgewijze aanpak: bepaal eerst de randvoorwaarden voor het programma, op basis van wetgeving en beleid en een analyse van bestaande knelpunten in het gebied. Stel vast welke rol onzekerheden spelen, bijvoorbeeld klimaatverandering en maatschappelijke ontwikkelingen. Gebruik beiden om de varianten te bepalen die dan op hun milieueffecten en de mate waarin ze aan de gemeentelijke doelen voldoen kunnen worden vergeleken.

Samenstelling van de laatste werkgroep

ir. Sjoerd Bokma

drs. ing. Sanne Ebben-Gerrits

dr. Peter van der Molen

voorzitter

ir. Harry Webers

werkgroepsecretaris

drs. Pieter Jongejans

Projectinformatie

Bevoegd gezag

Gemeente Heerenveen, College van burgemeester en wethouders gemeente Heerenveen

Laatste advies uitgebracht op

7 mei 2026