Analyse Nationale Programma’s

Vijf aanbevelingen voor een slagvaardige inzet van milieueffectrapportage

adviezen

Gepubliceerd op: 6 oktober 2026

Nederland heeft grote uitdagingen en ambities, terwijl onze ruimte beperkt is. Hoe kunnen we slim, snel en slagvaardig handelen in de kleine ruimte én zorgen voor een gezonde leefomgeving? Dat begint met inzicht in de aanpak nu. De Commissie mer analyseerde 34 adviestrajecten van nationale programma’s en formuleerde vijf aanbevelingen. Als startpunt voor een dialoog, een verkenning over hoe het beter kan. Daar past ook een verkenning over de inzet van milieueffectrapportages en de rol van de Commissie zelf bij.

Ruimte maken voor ambities, daar is Nederland traditioneel goed in. De Analyse Nationale Programma’s laat dan ook zien dat er veel goed gaat. En beschrijft een aantal kritische bevindingen. Zo is er niet altijd oog voor de inwerking van het ene nationale programma op het andere. Ook is er vaak te weinig oog voor alternatieven: andere mogelijke oplossingen om doelen te bereiken. En informatie uit onderzoek op landelijk niveau, komt niet altijd op lokaal niveau beschikbaar. Terwijl een goede informatieorganisatie, onnodig (her)onderzoek voorkomt en daarmee tijd en geld bespaart. De Commissie geeft vijf aanbevelingen hoe mer kan helpen om het slimmer, sneller en meer in samenhang en verbinding aan te pakken.

In gesprek gaan

De Analyse is een uitnodiging om met elkaar in gesprek te gaan. Commissie mer voorzitter Hans Mommaas: “De komende tijd gaat de Commissie de opgedane inzichten verder bespreken en verrijken. Zowel in samenspraak met het overheden als met ontwerp- en adviesbureaus. Daarbij zullen we de rol van milieueffectrapportages en de inzet van de Commissie zelf ook verkennen. Hopelijk komen wij elkaar bij die verkenning tegen. De grote opgaven waar we als samenleving voor staan, vragen om snelle resultaten. In onze compacte delta kunnen we die niet anders bereiken dan in samenhang, en met elkaar. Laten we die uitdaging in verbinding en met vertrouwen aangaan.”